Labmedya - Laboratuvar ve Sağlık Gazetesi

Araştırmada uzun yıllardır devam eden Sister Study adlı sağlık araştırmasının verileri kullanıldı. Bilim insanları, daha sonra meme kanseri tanısı alan 1.609 kadın ile kanser tanısı almayan 2.269 kadının daha önce verdikleri kan örneklerini karşılaştırdı. Örneklerde toplam 17 farklı PFAS bileşiğinin düzeyi ölçüldü. Bu yöntem, kimyasal maruziyetin kanser tanısından önce değerlendirilmesini sağladığı için önemli bir araştırma avantajı sunuyor. Analizlerde özellikle PFOS ve PFOA düzeyleri yüksek olan kadınlarda ER-negatif meme kanseriyle ilişkili risk ölçümlerinin arttığı görüldü. Araştırmacılar bulguları daha önce yayımlanmış çalışmalarla birlikte değerlendirdiklerinde de benzer bir ilişki bildirdi. Bununla birlikte gözlemsel veriler, maruziyet ile hastalık arasındaki bağlantıyı gösterebilir; tek başına neden-sonuç ilişkisini kesinleştiremez.

PFAS, per- ve polifloroalkil maddeler olarak bilinen geniş bir kimyasal grubunu ifade ediyor. Bu maddeler suya, yağa ve lekelere karşı dayanıklılık sağlayabildikleri için geçmişte su itici kaplamalarda, leke tutmayan kumaşlarda, bazı endüstriyel uygulamalarda ve yangın söndürme köpüklerinde yaygın biçimde kullanıldı. Kararlı kimyasal yapıları nedeniyle bazı PFAS bileşikleri çevrede ve insan vücudunda uzun süre kalabiliyor. Araştırmanın odaklandığı ER-negatif meme kanseri ise tümör hücrelerinde östrojen reseptörünün bulunmadığı bir hastalık grubunu ifade ediyor. Bu tümörler östrojen sinyaline dayalı tedavilere yanıt vermediği için tedavi seçenekleri farklılaşıyor. Bazı ER-negatif alt türler daha saldırgan seyredebilse de hastalığın gidişatı tümörün diğer biyolojik özelliklerine ve evresine bağlı olarak değişiyor.

Araştırmanın en önemli yönlerinden biri, çevresel kimyasal maruziyetin değiştirilebilir bir risk faktörü olabileceği ihtimaline dikkat çekmesi. Ancak PFAS grubunda binlerce farklı bileşik bulunuyor ve bunların tamamının aynı sağlık etkilerine sahip olduğu söylenemez. Ayrıca çalışmada saptanan yüzde 93 ve yüzde 67'lik artışlar göreli risk ölçümlerini ifade ediyor; PFAS düzeyi yüksek her kadının meme kanserine yakalanacağı anlamına gelmiyor. Araştırmacılar, özellikle eski PFAS bileşiklerinin yerine kullanılan yeni maddelerin etkilerinin ve ER-negatif meme kanserinden daha fazla etkilenen grupların ayrıntılı biçimde incelenmesi gerektiğini vurguluyor. Bulgular, meme kanserinin çevresel risk faktörlerini anlamak açısından önemli bir araştırma alanı sunarken, bireysel risk değerlendirmesinde yaş, aile öyküsü, genetik özellikler ve diğer bilinen etkenlerin birlikte ele alınması gerektiğini hatırlatıyor.

Kaynak: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42987247/