Labmedya - Laboratuvar ve Sağlık Gazetesi

375 binden fazla bireyin sağlık kayıtlarının on yıllar boyunca incelenmesiyle elde edilen veriler, hastanede tedavi gerektiren ciddi enfeksiyonların, ilerleyen yıllarda demans ve Alzheimer gibi bilişsel bozuklukların görülme riskini önemli ölçüde artırdığını kanıtladı. Araştırmanın en dikkat çekici yanı ise sadece ağır zatürre vakalarının değil, ihmal edilen diş çürükleri ve şiddetli idrar yolu enfeksiyonlarının da bu süreci tetikleyebilmesi oldu.

Özellikle 65 yaş altındaki bireylerde tablo çok daha çarpıcı bir hal alıyor. Bilimsel veriler, ciddi bakteriyel enfeksiyonlar veya zatürre geçmişi olan kişilerde, erken başlangıçlı demans riskinin yaklaşık iki katına çıktığını gösteriyor. Araştırmacılar; kalp hastalıkları, inme ve ruh sağlığı bozuklukları gibi demans riskini etkileyebilecek 27 farklı kronik durumu analiz dışı bıraktıklarında bile enfeksiyon etkisinin baskınlığını koruduğunu saptadı. Ortaya çıkan istatistikler, bu tür ağır enfeksiyon teşhislerinin, demans belirtileri başlamadan yaklaşık beş ila altı yıl önce konulduğunu ortaya koyarak erken müdahalenin önemini bir kez daha hatırlatıyor.

Bilimsel mekanizma, bu ilişkinin tesadüf olmadığını destekleyen veriler sunuyor. Uzmanlar, vücutta meydana gelen şiddetli enfeksiyonların yol açtığı sistemik iltihaplanmanın, beyni koruyan hassas kan-beyin bariyerine zarar verebileceğini öne sürüyor. Bu durumun beyindeki kan damarlarını olumsuz etkileyerek bilişsel gerilemeyi hızlandıran yapısal değişikliklere zemin hazırladığı düşünülüyor. Dolayısıyla, geçici bir sağlık sorunu olarak görülen lokal bir iltihap, aslında beyin dokusunda kalıcı hasarların ilk adımını oluşturabiliyor. Araştırma ekibi, enfeksiyonların hızlı ve etkili bir şekilde tedavi edilmesinin, toplum genelinde demans vakalarını azaltmak için henüz tam anlamıyla keşfedilmemiş devrimsel bir yaklaşım olduğunu vurguluyor.

Kaynak: https://journals.plos.org/plosmedicine/article?id=10.1371/journal.pmed.1004688